İzmir’de sessiz imar hamlesi: Kütüphane görünümlü plan tartışması

İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin meclis gündemine gelen bir madde var ki…
İnsan okuyunca “Yok artık!” diyor.

Konu ne mi?
Bornova Kazımdirik Mahallesi’ndeki meşhur 4 ada…

Hani şu yıllardır plan krizleriyle, mahkeme kararlarıyla, iptallerle gündemden düşmeyen alan…

Mahkemelerin defalarca “Dur bakalım, burada işler öyle kolay değil” dediği yer…

Şimdi ne olmuş?
Bir anda karşımıza “kütüphane yapım protokolü” çıkmış.

Ne kadar masum değil mi?

Dışarıdan baksanız…

Mükemmel bir iş…

 Ayakta alkışlarsınız.

İzmir Büyükşehir Belediyesi ile Yaşar Eğitim ve Kültür Vakfı el ele vermiş. Bornova Kazımdirik Mahallesi’nde şahane bir kütüphane yapacaklar. "Ne güzel, yaşasın kitaplar, yaşasın hayırseverlerimiz!" dememiz gerekiyor, değil mi?

Ama kazın ayağı hiç de öyle değil. Biraz eşeleyince, arka planına bakınca… İşin rengi fena halde değişiyor.

Olayın geçtiği yer, yıllardır plan tartışmalarından başını kaldıramayan, o meşhur 4 ada üzerindeki parseller. Hatırlayalım: 2016 yılında bir 1/5000’lik Nazım İmar Planı değişikliği yapılmış. Sonra konu yargıya taşınmış.

 2020 yılında İzmir Bölge İdare Mahkemesi ne demiş, "İptal!" Kullanım kararlarından tutun da plan notlarına kadar, bölgedeki uygulamalar mahkemeden dönmüş.

Şimdi eğri oturup doğru konuşalım. Defalarca verilen mahkeme kararlarına rağmen, bu alan karşımıza aniden "kütüphane yapım protokolü" şapkasıyla çıkıveriyor. Üstelik holding, "hayırsever" unvanıyla başrolde. Protokole göre, iptal edilmiş o eski planların ruhuyla, 1/1000'lik uygulama imar planında "Belediye Hizmet Alanı" olarak kalan yerde bu kütüphaneyi yapıverecekler.

Bir dakika!

O kadar kıymetli bir arazide, fazla emsal artışı nedeniyle mahkemeden dönen planlar, hukukun emrettiği gibi yapılsa… Zaten oradan belediyeye kalacak payla, kentin dört bir yanına bunun gibi tam 10 tane kütüphane dikersiniz.

Üstelik burası 1. derece deprem kuşağı!

Yarın öbür gün o fay hattı kırıldığında, o bölgeye verilen o "fazla emsaller" yüzünden yaşanacak bir facianın hesabını kim verecek?

Ben şimdiden uyarayım: O mecliste elini "Evet" diye kaldıracak olan üyelerin ileride başı çok ama çok ağrıyacak. Bu işin vicdani ve hukuki sorumluluğundan kaçamazsınız.

Şimdi buradan İzmir Büyükşehir Belediye Başkan Vekili Sayın Levent Yıldır’a İzmir kamuoyu adına soruyorum:

*Kazımdirik’teki o tartışmalı plan değişikliği gerçekten iptal edildi mi, edilmedi mi? İptal edildiyse, yerine kesinleşmiş yeni bir 1/5000’lik plan var mı, yoksa olmayan planın varmış gibi mi davranıyorsunuz?

*“İmar uygulaması sonucunda oluşacak alan” diyorsunuz… Ortada kesinleşmiş plan yoksa, o alan hangi hukuka göre oluşuyor? İptal edilmiş bir planın gölgesinde özel bir vakıfla protokol yapmak hangi mevzuatta yazıyor?

*Açık soruyorum: Bu protokol, yargının durdurduğu rant planını “kütüphane” etiketiyle arka kapıdan geri getirme girişimi midir?

*Kamu yararı diyorsunuz… Kamu yararı mı, yoksa kamu yararı kılıfına sokulmuş özel çıkar hesabı mı?

*Vakfa verilen isim hakkı, tapu şerhi ve özel ayrıcalıklar hangi üstün kamu menfaatiyle açıklanacak?

*Plan süreci tamamlanmadan bir özel vakfa hukuki güvence sağlamak belediyecilik midir, yoksa geleceğe dönük taahhüt mü?

*Büyükşehir Belediyesi bu protokolle özel vakfa ileride doğacak yeni hak alanları mı açıyor?

*Komisyonun çöpe attığı planı dolambaçlı yollardan meclise getirmenin sorumluluğunu kim üstlenecek?

*Olası bir imar faciasında bugün “evet” oyu verenler yarın “biz bilmiyorduk” diyebilecek mi?

*İçişleri Bakanlığı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı bu “kütüphane soslu imar hamlesini” inceleyecek mi?

Sayın Yıldır…

Bu soruların cevabı İzmir’e borçtur.

Çünkü mesele kitap rafı değil, mesele, o rafların altına hukukun mu, yoksa rantın mı temel atacağıdır.